Afhaalpunten alleen duurzamer als consument en webwinkel samenwerken

Afhaalpunten kunnen leiden tot een reductie van CO₂-uitstoot in de bezorging van pakketten. Een belangrijke voorwaarde is dat meer consumenten gebruikmaken van afhaalpunten en dat de bereikbaarheid van de punten wordt vergroot. Dat blijkt uit onderzoek van TNO in opdracht van Thuiswinkel.org en Topsector Logistiek, waarin is gekeken wat het effect is van een toename van het gebruik van afhaalpunten op de CO₂-uitstoot.

Logistiek van afhaalpunten

Er zijn momenteel 9584 afhaalpunten in Nederland (ACM Post- en pakkettenmonitor 2019). Door de groei van de omnichannel (web)winkels komen er steeds meer mogelijkheden bij om pakketten af te halen bij fysieke winkels. De meeste afhaalpunten worden beleverd als een huisadres, wat betekent dat de afhaalpunten onderdeel uitmaken van de ronde die de bezorger rijdt. Hoe meer pakketten bij het afhaalpunt worden geleverd, hoe minder vaak de bezorger hoeft te stoppen bij huishoudens. Onderzoek van Ruigrok NetPanel in opdracht van Thuiswinkel.org leert dat nu nog relatief weinig aankopen (circa 13%) worden afgeleverd bij afhaalpunten. Voor een vermindering van het aantal kilometers dat door de bezorger gereden moet worden, moeten er volgens het vandaag gepubliceerde onderzoek van TNO veel meer pakketten bij afhaalpunten worden afgeleverd.

Herman Wagter, programmamanager bij Topsector Logistiek, over de wijze van afleveren bij afhaalpunten: “Als de bezorger in zijn ronde een groot deel van de pakketten in de bestelwagen in één keer kan achterlaten bij een afhaalpunt, heeft dat meerdere effecten. Zo neemt het aantal pakketten dat meegenomen kan worden toe, want de limiet zit vaak op het aantal stops per dag en niet op de ruimte in de bestelwagen. Daarnaast wordt de ronde door de wijk korter, maar neemt de afstand tussen adressen wel toe.”

TNO heeft op basis van modelberekeningen de effecten van een toename van het gebruik van afhaalpunten doorgerekend. Hieruit blijkt dat wanneer 50% van de pakketten in een ronde naar afhaalpunten wordt gebracht in plaats van naar huisadressen, er circa 17% CO₂-reductie zal zijn in het totale last-milenetwerk. Op het moment dat het voordeel van het leveren aan afhaalpunten toegekend wordt aan de specifieke pakketten die naar het afhaalpunt gaan, dan is het milieuvoordeel per pakket zelfs 33%. 

Afhankelijk van de consument

Margreeth Pape, programmamanager duurzaamheid en logistiek bij Thuiswinkel.org: “Of het milieuvoordeel dat de vervoerder heeft behaald in stand blijft, wordt ook bepaald hoe de consument een pakket ophaalt en welk vervoersmiddel daarvoor wordt gebruikt. Als de consument speciaal voor het ophalen van het pakket een rit met de auto maakt, dan wordt de milieuwinst van de vervoerder volledig tenietgedaan. In dat geval is aan huis leveren een duurzamere keuze.”

Ook het aantal afhaalpunten speelt daarbij een rol. Volgens de ACM Post- en pakketmonitor 2019 beschikt 16%-52% van de huishoudens over minimaal één afhaalpunt of pakketkluis op loopafstand – afhankelijk van de vervoerder.

“De consument en de sector kunnen dus het verschil maken en de te behalen reductie van CO₂-uitstoot beïnvloeden. De consument door lopend of met de fiets het pakket op te halen, of op zijn minst het ophalen te combineren met andere boodschappen. De sector door (meer) afhaalpunten op goed bereikbare locaties aan te bieden. Hiermee kan een belangrijke stap gezet worden naar de verdere verduurzaming van de levering van pakketten via afhaalpunten”, besluit Pape.