13 november 2020

Afvalbeheersbijdrage al betaald? Hiermee wordt de recycling van verpakkingen gefinancierd

persoon houdt pakketje vast

In Nederland zijn alle bedrijven die verpakte producten op de markt brengen wettelijk verplicht te zorgen voor het inzamelen en recyclen van de verpakkingen. Dit heet de producentenverantwoordelijkheid en deze geldt ook voor webwinkels. 

Webwinkels zijn verplicht de Afvalbeheersbijdrage Verpakkingen te betalen wanneer zij in een kalenderjaar meer dan 50.000 kilo aan verpakkingen in Nederland op de markt brengen. Kopen zij alle producten in het buitenland in, dan gaat het onder andere om de stretchfolie en dozen die zij van de goederen afhalen, maar ook om de verpakkingen die (rechtstreeks) om de producten zitten en die toegevoegd worden om de producten te verzenden. Indien dit meer is dan 50.000 kilo per jaar, dient de webwinkel zich aan te melden bij het Afvalfonds en aangifte te doen van de kilo’s verpakkingen.

De Stichting Afvalfonds Verpakkingen ontvangt de bijdrage en is verantwoordelijkheid voor het inzamelen en recyclen van de verpakkingen. Met inkomsten uit de afvalbeheersbijdrage worden de kosten voor de inzameling en recycling van huishoudelijk verpakkingsafval vergoed. Dit betekent voor het bedrijfsleven een investering van ruim € 250 miljoen per jaar in de recycling van verpakkingen.

Niet alle taken en doelen worden door het Afvalfonds Verpakkingen zelf uitgevoerd. Diverse activiteiten zijn belegd bij verschillende organisaties, zoals Nedvang en Nederland Schoon. En voor het verduurzamen van verpakkingen is het Kennisinstituut Duurzaam Verpakken (KIDV) opgericht. De activiteiten van deze organisaties worden ook gefinancierd vanuit de afvalbeheersbijdrage. 

Verduurzaming verpakkingen

Niet alleen recycling is van belang, ook het verminderen en verduurzamen van verpakkingen. Producenten en importeurs zijn hiervoor zelf verantwoordelijk en moeten voldoen aan wettelijke eisen. Hierin staat bijvoorbeeld hoe producenten al in de ontwerpfase hun verpakkingen kunnen verduurzamen, bijvoorbeeld door het gewicht en/of het volume te beperken en duurzame materialen te gebruiken.

Daarnaast is afgesproken dat brancheorganisaties verduurzamingsplannen opstellen, met de hoogst haalbare doelen voor verpakken. Met deze verduurzamingsplannen worden er voor het eerst in Europa stelselmatig en branchebreed afspraken gemaakt over het verduurzamen van de productverpakkingsketen. Het KIDV is aangewezen als de partij die de verduurzamingsplannen toetst. De verpakkingsketens leveren hiermee een grote en actieve bijdrage aan het circulair maken van de Nederlandse economie, die daarbij tot de Europese koplopers behoort. Voor de e-commercesector heeft Thuiswinkel.org het brancheverduurzamingsplan opgesteld.

Bijdrageplicht buitenlandse ondernemers

Met ingang van 1 januari 2018 geldt de bijdrageplicht bij het Afvalfonds Verpakkingen ook voor buitenlandse ondernemers die verpakte producten aan consumenten in Nederland ter beschikking stellen. De substantiële groei van verkoop op afstand (rechtstreeks) aan consumenten is hiertoe aanleiding. Deze groei zorgt namelijk ook voor een overeenkomstige toename van verpakkingsafval. Bovendien wil het Afvalfonds Verpakkingen een gelijk speelveld creëren tussen enerzijds ondernemers die in Nederland gevestigd zijn of een vaste inrichting hebben en anderzijds buitenlandse ondernemers. Het gaat hierbij specifiek om het ter beschikking stellen van verpakte producten aan consumenten (b2c). Bij leveringen aan bedrijven (b2b) blijft de ondernemer die in Nederland is gevestigd of een vaste inrichting heeft bijdrageplichtig.

Bij het uitblijven van aanmelding door bedrijven die jaarlijks meer dan 50.000 kg aan verpakkingsmateriaal op de markt brengen, kunnen sancties worden op gelegd.

Meer weten?

Aanmelden kan eenvoudig via afvalfondsverpakkingen.nl/aanmelden. Ook kun je via de website van Afvalfonds Verpakkingen met een voorbeeldberekening een inschatting maken of je bijdrageplichtig bent. Mocht je daarnaast nog vragen hebben over dit onderwerp of over verpakken in het algemeen, neem dan contact op met Ellen de Lange (), beleidsadviseur bij Thuiswinkel.org.